Eurofighter’lar hakkında bilmeniz gerekenler

eurofighterlar hakkinda bilmeniz gerekenler HLO32WZ7.jpg

“`html

Türkiye, Eurofighter Jetleri İçin İmza Attı

Türkiye, Eurofighter jetlerinin alımına yönelik önemli bir adım attı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Ankara’da İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı ağırlayarak, iki ülkenin savaş uçağı tedarik sözleşmesini imzaladığını açıkladı.

Savunma Bakanı Yaşar Güler’in verdiği bilgilere göre, Türkiye İngiltere’den 20 adet Eurofighter jetini satın alacak. Ayrıca, Katar ve Umman’dan toplamda 24 ikinci el savaş uçağı Türk Hava Kuvvetleri filosuna katılacak.

Bu gelişme, Türkiye’nin hava savunma sistemini güçlendirme ve modernize etme hedefinin bir parçası olarak ortaya çıkıyor. Ancak, bu aşamaya gelene kadar birçok zorlu süreç yaşandı. Peki, Eurofighter jetleri nedir ve Türkiye için ne gibi bir öneme sahiptir? Satış sürecinde neler oldu? İşte bilmeniz gerekenler:

Eurofighter Projesinde Almanya’nın Rolü Nedir?

Eurofighter savaş uçakları, Almanya, İngiltere, İspanya ve İtalya’nın ortaklığıyla üretiliyor. Projeye Almanya ve İspanya Airbus, İngiltere BAE Systems ve İtalya ise Leonardo adlı savunma ve havacılık şirketleri ile katkı sağlıyor.

Proje resmi web sitesinde yer alan bilgilere göre, İngiltere ve Almanya projede %33’lük bir hisse oranına sahipken, İtalya %21, İspanya ise %13 pay ile yer almaktadır. İhracat kararları için her dört ülkenin de onayı gerekmektedir.

Ayrıca, Eurofighter üretiminde en fazla istihdamı sağlayan ülke olarak Almanya öne çıkmaktadır, bu süreçte yaklaşık 25 bin kişi istihdam edilmektedir.

Türkiye’nin Eurofighter Satışı Sürecinde Son Durum

Savunma Bakanı Yaşar Güler, Türkiye’nin 2023 yılı Kasım ayında, Meclis’teki bütçe komisyonu toplantısında 40 adet Eurofighter savaş uçağı satın almayı hedeflediğini açıklamıştı.

Ankara bu süreçte, İngiltere ile pazarlıklar yürütürken, Almanya geçmişteki Suriye müdahaleleri ve insan hakları kaygıları nedeniyle Türkiye’ye jet ihracatı konusunda görülmeyen engeller koymuştu. Ancak, Friedrich Merz hükümetinin göreve gelmesiyle bu itirazlar kaldırıldı ve Almanya, jetlerin teslimatı konusunda olumlu adımlar attı. Bu karar sürecinde, özellikle İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun durumu dikkat çekti; İmamoğlu, tutukluluğunun satış sürecine engel olmamasını talep etti.

Almanya’nın karar sürecinde, Berlin ve Atina arasında da yoğun bir diplomasi trafiği yaşandı. Alman hükümeti, Türkiye’ye uçak satışında Yunanistan’a bazı güvence verdiğini ve bu jetlerin “NATO ya da Avrupa Birliği üyesi bir ülkeye karşı kullanılmayacağı” konusunda garanti verdiklerini belirtti.

Eurofighter kokpitinde Almanya Başbakanı Friedrich Merz

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Eurofighter kokpitinde. Fotoğraf: Bernd Wüstneck/dpa/picture alliance

Berlinden alınan karar sonrasında, bu yıl Temmuz ayında Ankara ve Londra arasında Eurofighter satışı için bir mutabakat zaptı imzalandı. Yasal süreçlerin tamamlanmasıyla, taraflar arasında üretim ve teslimat konularında detaylı görüşmeler gerçekleştirilmesi gerekecek.

İngiltere ve Türkiye Savunma Bakanlığı Farklı Rakamlar Açıkladı

Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Türkiye ziyaretinde, yıl sonunda üretici firmalarla Türk hükümeti arasında imzaların atılmasını beklediğini belirtmişti. Starmer’ın 27 Ekim Perşembe günü Türkiye ziyaretinde, başlangıçta 40 yeni Eurofighter almak isteyen Türkiye, sonrasında 20 yeni ve 24 ikinci el uçağı için imza attı.

Starmer, İngiltere’de üretilecek 20 jetin ülkesine 8 milyar sterlin gelir sağlanacağını ve 20 bin kişiye istihdam sağlayacağını belirtti. Bununla birlikte, Türkiye Savunma Bakanlığı, 30 Ekim’de yaptığı açıklamada, “20 yeni üretim savaş uçağı, ekipman ve mühimmat için toplam maliyetin yaklaşık 5,4 milyar sterlin olduğunu” duyurdu.

Katar ve Umman’dan alınacak ikinci el uçakların satış fiyatı ve ödeme detayları hakkında henüz bir bilgi paylaşılmadı. Bu ülkelerle ilgili tedarik görüşmelerinin devam ettiği ifade ediliyor ve ilk uçakların 2026’nın başında Türkiye’ye ulaşması bekleniyor.

Türkiye Neden Eurofighter Almayı Tercih Ediyor?

Savunma uzmanlarına göre, Türkiye’nin bu alımdaki temel motivasyonu, yaşlanan hava filosunu modern uçaklarla yenilemektir. Türk Hava Kuvvetleri mevcut operasyonlarında ABD yapımı F-16’lara ve F-4E Phantom’lara güveniyor; ancak F-4E Phantom’lar, muharebe gereksinimlerini karşılayamayacak kadar eski durumda.

Hava kaynaklarına göre, Türkiye’nin envanterinde aktif olarak kullanılan yaklaşık 30 adet Phantom uçağı bulunmaktadır. Eurofighter’ların devreye alınmasıyla, bu uçakların emekli edilmesi öngörülüyor. Eurofighter’lar ayrıca, Türkiye’nin filodaki F-16’ların modernizasyon sürecindeki baskıyı da azaltacak ve bu projenin daha sağlıklı ilerlemesine olanak sağlayacaktır.

Türkiye, F-35 kullanıcısı İsrail ve Yunanistan’ın Amerikan F-35 uçakları siparişiyle dengede kalmayı da hedeflemektedir.

Eurofighter jetlerinin Türkiye'nin hava gücüne katkısı

Eurofighter jetleri Türkiye’nin yaşlanan hava filosunu güçlendirmesi bekleniyor. Fotoğraf: Francis Hildemann/Bundeswehr/dpa/picture alliance

Türkiye, Eurofighter’ların yanı sıra ABD’ye 40 yeni F-16 uçağı da sipariş etti. Washington, bu satışa onay verirken, üretici firma ile Ankara arasında üretim ve teslimat aşamalarında görüşmelerin sürdüğü bilgisi geldi. ABD, F-16 satışına onay verdiği gün, Yunanistan’a da F-35 satışı yapılacağını açıkladı. Ayrıca, Türkiye’nin Rusya’dan aldığı S-400 hava savunma sistemleri nedeniyle çıkarıldığı F-35 programına yeniden katılabilmesi için Washington ile ikna çabaları devam etmektedir.

Eurofighter Kullanıcı Ülkeler

Şu anda dokuz farklı ülkenin hava kuvvetleri Eurofighter jetlerini aktif bir şekilde kullanmaktadır: İngiltere, Almanya, Avusturya, İtalya, İspanya ile birlikte, Körfez ülkelerinden Umman, Katar, Suudi Arabistan ve Kuveyt. Ankara, Avrupa’daki sahipliği daha hızlı bir şekilde sağlamak amacıyla Katar’dan ikinci el uçakları satın almayı düşündüğü haberlerini geçtiğimiz hafta Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Körfez turu sırasında gündeme getirmişti. Umman da bu süreçte yer aldı.

Üretici konsorsiyum, bugüne kadar 729 adet Eurofighter siparişi verildiğini bildirdi. Alman Hava Kuvvetleri envanterinde şu anda 138 Eurofighter jetinin bulunduğu belirtilirken, Alman hükümetinin yakın zamanda 20 adet daha Eurofighter satın almayı planladığı duyurulmuştur.

Eurofighter’ların Teknik Özellikleri

Eurofighter, çift motorlu bir savaş uçağı olarak F-16’lardan farklıdır. Çok amaçlı olarak tasarlanan bu jet, her türlü hava koşulunda etkin bir şekilde kullanılabilmektedir. Hem yakın hava muharebelerinde hem de uzun menzilli görevlerde büyük başarı gösteren Eurofighter, süpersonik hızda uzun süre uçabilme kapasitesine sahip bir uçaktır.

Eurofighter’ların maliyetinin F-16’lardan daha yüksek olduğu ve Amerikan üretimi uçakların yedek parça konusunda avantajlı olduğu bilinmektedir. Almanya, Eurofighter sisteminin yerini alacak yeni nesil bir savaş uçağı geliştirmek için çalışmalara başlamış durumda. Bu kapsamda, Berlin hükümeti Fransız yetkililerle ortaklık görüşmeleri yürütmektedir.

İspanya’nın da katılımıyla geliştirilen beşinci nesil savaş uçağı projesi FCAS (Geleceğin Hava Muharebe Sistemi) ile ilgili olarak, fikri mülkiyet hakları ve üretim payları hâlâ çözüm bekleyen konular arasındadır.

2040 yılından itibaren Fransız Rafale ve Almanya-İngiltere ortak üretimi Eurofighter jetlerinin yerine geçecek olan beşinci nesil uçakların üretimi için Fransa’da Dassault, Almanya’da Airbus ve İspanya’da Indra şirketleri devreye girecek. Ancak bu projede Berlin ve Paris arasındaki anlaşmazlıklar gecikmelere neden olabilir, dolayısıyla Almanya’nın alternatif ortaklar aradığı yönünde iddialar da bulunmaktadır.

Bu haber ilk olarak 16 Ekim 2025 tarihinde yayınlanmış ve son gelişmelere göre güncellenmiştir.

“`